Openbare aanbestedingen (gunning door opdrachtgevers in de publieke sector)

Wie in Duitsland inschrijft op een openbare aanbesteding, moet zich realiseren dat hij aan een hele serie voorwaarden moet voldoen. Nederlandse installatiebedrijven bijvoorbeeld, die in Duitsland actief willen worden, kunnen meedingen naar projecten die door Duitse instanties worden aanbesteed. Deze aanbestedingen zijn te vinden op algemeen bekende websites zoals bijv. www.vergabe24.de of op de website van het Ministerium für Wirtschaft und Technologie: www.bmwi.de (Wirtschaft/Wirtschaftspolitik/Öffentliche Aufträge). In Nordrhein-Westfalen is er bovendien een marktplaats voor aanbestedingen te vinden op de website www.vergabe.nrw.de. Hier kunnen geïnteresseerde ondernemers een account aanmaken. Daarna zijn de websites vrij toegankelijk en kan er naar aanbestedingen worden gezocht. Let op! Op sommige websites moet er voor de registratie een kleine bijdrage worden betaald.

Door de implementatie van de Europese richtlijnen met de wet Vergaberechtsmodernisierungsgesetz en het herziene reglement Vergabeordnung zijn met ingang van april 2016 ingrijpende wijzigingen in het aanbestedingsrecht in werking getreden.

Het huidige aanbestedingsrecht in Duitsland kan in segmenten worden verdeeld. Van beslissend belang is of de drempelwaarden wel of niet worden bereikt.

De huidige drempelwaarden:

  • € 135.000 voor opdrachten inzake leveringen en diensten van hogere en federale overheidsdiensten;
  • € 209.000 voor opdrachten inzake leveringen en diensten die niet worden aanbesteed binnen de sector verdediging en veiligheid en evenmin binnen de sector hogere en federale overheidsdiensten;
  • € 418.000 voor opdrachten inzake leveringen en diensten die worden aanbesteed binnen de sector verdediging en veiligheid;
  • € 5.225.000 voor bouwopdrachten.

Algemene beginselen in het aanbestedingsrecht:

  • Concurrentiebeginsel (= gunning o.g.v. meedingende partijen)
  • Vereiste van transparantie
  • Discriminatieverbod c.q. beginsel van gelijke behandeling
  • Bescherming van de belangen van middenstandsbedrijven
  • Gunning aan bedrijven met voldoende vakbekwaamheid en capaciteit, die betrouwbaar zijn en de wet naleven.
  • Kosteneffectiviteit (= gunning aan de voordeligste inschrijving)

Wijze van aanbesteden:

  • Niet-openbare procedure: deze wijze van aanbesteden is een uitzondering. En alleen toegestaan als de openbare procedure bijvoorbeeld ten opzichte van de opdrachtsom onevenredig veel tijd en kosten zou veroorzaken en als een eerdere openbare procedure geen aanvaardbaar resultaat heeft opgeleverd. Ook redenen als urgentie of geheimhouding kunnen voor de niet-openbare procedure spreken.
  • Mededingingsprocedure met onderhandeling: deze procedure moet worden toegepast als zowel een openbare als niet-openbare procedure niet doelmatig is.
  • Concurrentiegerichte dialoog: van deze procedure wordt pas gebruik gemaakt als de opdrachtgever weliswaar zijn doel kent, maar niet weet hoe hij dit precies moet realiseren.

In het kader van de aanbesteding zijn ook de volgende wettelijke regelingen inzake gunningen en contracten relevant:

  • Vergabe-und Vertragsordnung für Leistungen (VOL), Teil A,
  • Vergabe-und Vertragsordnung für Bauleistungen (VOB), Teil A und
  • Vergabeordnung für freiberufliche Leistungen (VOF).

De rechtsbescherming is afhankelijk van de drempelwaarden.

Sinds 2005 bestaat er in Duitsland een pre-kwalificatiesysteem voor de algemene beoordeling van een bouwbedrijf, onafhankelijk van de individuele aanbesteding.